Fundacja rodzinna to rozwiązanie, które pozwala zabezpieczyć majątek, zaplanować sukcesję i uporządkować zasady przekazywania środków kolejnym pokoleniom. Może być przydatna nie tylko właścicielom dużych firm, ale także osobom posiadającym nieruchomości, udziały w spółkach lub kapitał inwestycyjny.

Gemini Advisor wspiera klientów w całym procesie tworzenia fundacji rodzinnej: od analizy sytuacji majątkowej i podatkowej, przez przygotowanie koncepcji, aż po rejestrację i bieżącą obsługę.

Jeśli fundacja rodzinna wykonuje dozwoloną działalność i nie wypłaca świadczeń, podatek dochodowy może wynosić 0%. To rozwiązanie przewidziane w ustawie, a nie konstrukcja na granicy prawa.

Na czym polega główna korzyść podatkowa?

Jedną z najważniejszych zalet fundacji rodzinnej jest możliwość reinwestowania środków bez bieżącego podatku dochodowego, o ile działalność fundacji mieści się w ustawowym katalogu dozwolonych działań.

Dotyczy to między innymi:

• najmu i dzierżawy majątku,
• obrotu papierami wartościowymi,
• przystępowania do spółek kapitałowych,
• udzielania pożyczek spółkom, w których fundacja ma udziały,
• udzielania pożyczek beneficjentom fundacji rodzinnej.

Dopóki fundacja nie wypłaca świadczeń beneficjentom, może gromadzić i reinwestować kapitał bez bieżącego podatku dochodowego od dozwolonej działalności.

Kto powinien rozważyć założenie fundacji rodzinnej?

Fundacja rodzinna może być korzystnym rozwiązaniem w kilku typowych sytuacjach.

Przedsiębiorca planujący sprzedaż firmy

Sprzedaż udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością przez osobę fizyczną może wiązać się z podatkiem od dochodu oraz daniną solidarnościową. Jeśli udziały znajdują się w fundacji rodzinnej, sprzedaż może być podatkowo korzystniejsza, ponieważ dochód fundacji z takiej transakcji może korzystać ze zwolnienia.

Właściciel nieruchomości na wynajem

Najem jest jedną z form dozwolonej działalności fundacji rodzinnej. Przychody z najmu mogą pozostawać w fundacji i być reinwestowane bez bieżącego podatku dochodowego, dopóki nie dochodzi do wypłaty świadczeń beneficjentom.

Wspólnik spółki z ograniczoną odpowiedzialnością

Fundacja rodzinna może być udziałowcem spółki i otrzymywać dywidendy. Pozwala to planować dalsze inwestowanie zysków w bardziej uporządkowanej strukturze majątkowej.

Aktywny inwestor

Fundacja rodzinna może inwestować między innymi w papiery wartościowe, obligacje oraz udziały w spółkach. Dzięki temu kapitał może być reinwestowany w ramach jednej struktury, zgodnie z przyjętymi zasadami sukcesyjnymi.

Kiedy pojawia się podatek?

Fundacja rodzinna nie jest rozwiązaniem całkowicie bezpodatkowym. Podatek pojawia się przede wszystkim wtedy, gdy dochodzi do wypłaty świadczeń beneficjentom albo gdy fundacja prowadzi działalność wykraczającą poza ustawowy katalog.

• 0% – przy dozwolonej działalności fundacji rodzinnej, jeśli nie dochodzi do wypłaty świadczeń.
• 15% CIT – przy wypłacie świadczeń beneficjentom.
• 0–20% PIT – po stronie beneficjenta, zależnie od stopnia pokrewieństwa z fundatorem.
• 25% CIT – przy działalności wykraczającej poza dozwolony katalog.

Co może robić fundacja rodzinna?

Ustawa określa katalog działań, które fundacja rodzinna może wykonywać w ramach dozwolonej działalności. Należą do nich między innymi:

• najem, dzierżawa lub udostępnianie mienia na innej podstawie,
• nabywanie i zbywanie papierów wartościowych oraz instrumentów pochodnych,
• przystępowanie do spółek handlowych, funduszy inwestycyjnych i spółdzielni,
• udzielanie pożyczek spółkom, w których fundacja ma udziały,
• udzielanie pożyczek beneficjentom fundacji rodzinnej,
• zbywanie mienia, o ile nie zostało nabyte wyłącznie w celu dalszej sprzedaży,
• obrót zagranicznymi środkami płatniczymi na potrzeby działalności fundacji,
• uczestnictwo w spółkach i funduszach w kraju oraz za granicą.

Co daje fundacja rodzinna poza korzyściami podatkowymi?

Fundacja rodzinna służy nie tylko optymalizacji podatkowej. Jej podstawowym celem jest uporządkowanie majątku i zasad sukcesji.

Sukcesja bez chaosu

Fundacja pozwala określić, kto i na jakich zasadach będzie otrzymywał świadczenia. Dzięki temu majątek nie musi być dzielony przypadkowo ani w sposób sprzeczny z wolą fundatora.

Ochrona majątku

Majątek wniesiony do fundacji rodzinnej jest oddzielony od majątku prywatnego fundatora. Może to ograniczyć ryzyka związane z sukcesją, sporami rodzinnymi i niekontrolowanym rozdrobnieniem majątku.

Reinwestowanie kapitału

Dochody z dozwolonej działalności mogą pozostawać w fundacji i być przeznaczane na kolejne inwestycje. Pozwala to budować długoterminową strukturę majątkową.

Zabezpieczenie rodziny

Fundacja może wypłacać świadczenia członkom rodziny zgodnie z zasadami określonymi w statucie. Może działać również po śmierci fundatora.

Jak wygląda proces założenia fundacji rodzinnej?

Założenie fundacji rodzinnej wymaga analizy, przygotowania dokumentów i rejestracji. Proces warto przeprowadzić w kilku etapach.

1. Plan i strategia Na początku należy sprawdzić, czy fundacja rodzinna będzie korzystna w konkretnej sytuacji. Analizie podlega majątek, struktura rodzinna, planowane inwestycje oraz skutki podatkowe.
2. Ład rodzinny Kolejnym krokiem jest ustalenie zasad wypłat, roli beneficjentów, sposobu działania fundacji po śmierci fundatora oraz zasad powoływania organów fundacji.
3. Statut i notariusz Następnie przygotowywany jest statut fundacji rodzinnej oraz akt założycielski. Dokumenty te wymagają formy aktu notarialnego.
4. Rejestracja Ostatnim etapem jest złożenie wniosku do rejestru fundacji rodzinnych. Fundacja w organizacji może działać jeszcze przed wpisem do rejestru.

Czy fundacja rodzinna jest dobrym rozwiązaniem dla każdego?

Nie każda osoba posiadająca majątek powinna automatycznie zakładać fundację rodzinną. To rozwiązanie najlepiej sprawdza się tam, gdzie istnieje potrzeba długoterminowego zabezpieczenia aktywów, uporządkowania sukcesji albo reinwestowania kapitału w ramach jednej struktury.

Przed podjęciem decyzji warto przeanalizować sytuację majątkową, rodzinną i podatkową. Dopiero na tej podstawie można ocenić, czy fundacja rodzinna będzie właściwym narzędziem.